Umuma Ait Yıkanma Yerleri Ve Sıhhi Yönü

İnsanlar spor ve temizlik gayeleriyle yüzme havuzu, plaj ve hamamlara giderler. Fakat bu yerler bazen gayelerinin tersine hizmet edip, insan sağlığını tehdit edebilmektedir.

Yüzme havuzlarını dolduran suyun temizliği ve daima temiz kalması çok ehemmiyetlidir. Buralara kirli insanlar, hastalar girmemelidir. Yüzme havuzuna girenlerin sıhhatli olmalarına ve suya girmeden evvel hususi duş odalarında sabunlanıp yıkanarak muhakkak surette temizlenmiş olmalarına çok dikkat edilmelidir, Temizlik şartları yerinde olmayan yüzme havuzları sıhhat için büyük bir tehlikedir. Bu sulardaki mikrop sayısının gittikçe fazlalaştığı ve içinde insanlarda enfeksiyon yapabilecek patojen mikropların da bulunduğu anlaşılmıştır: Tifo, kolera, dizanteri, poliomyelit, weil hastalığı, tularemi en feksiyöz konjoktivitler, bruselloz, epidermofitozis... (1) İşin bir de pratik yönüne bakalım. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi‘nin, yüzme havuzlarında yaptığı bir araştırmanın neticelerine göre yüzme havuzlarının genel anlam da insan sağlığına zararlı unsurları taşıdığı tespit edilmiştir. Yani pratik anlamda buraları hijyenik yönden yeterli temizlenmemekte ve tehlikeli boyutlarda bakteri ihtiva etmektedir. (2) Romanyalı ve Fransız araştırıcılardan oluşan bir bilim adamı grubu virüslerin yeni yerleşim bölgeleri açısından halkı uyarmaktadırlar. Özellikle barsak virüsleri diye bilinen enterovirüsler plajlarda yaygın şekilde dağılmıştır. Çocuk felci virüsü ve rota—virüs plaj kumlarında hastalık yapıcı özelliklerini koruyarak hayatlarını sürdürebilmektedirler. Araştırıcılar halk sağlığı açısından plaj gibi yerlerin daha sık kontrol edilmesini tavsiye etmektedirler.

Hamamların da bulaşıcı hastalık yönünden riskli olduğunu söylemek mümkündür. Diğer bulaşıcı hastalıklar da söz konusu olmakla beraber zührevi hastalıklar ön plandadır. Hususiyle frengi bu açıdan önemlidir. Frengi sadece cinsi yolla bulaşmaz. Masum frengi, peştamaldan, kurna yanında bulunan frengili bir insandan ve havlulardan geçebilmektedir. (4). Aynı şeyi bel soğukluğu ve diğer bulaşıcı hastalıklar için de söyleyebiliriz.(5,6). Bel soğukluğunun ala franga tuvaletlerden bulaştığını bildiren yayınlar da mevcuttur.(7). Bu sebeple umuma açık ala franga tuvaletlere bulaşıcı hastalıklar yönünden dikkat etmek gerekir.

Meselenin bir de tarihi yönüne bakalım. Yüce Rehberimiz müteaddit hadislerinde yüzmeyi tavsiye ve teşvik etmiştir.(8) “Temizlik imandandır” yüce kelamını da bilmekteyiz. Temizlik ve spor gayesiyle yüzme yapmak çok iyi bir fiil olmakla beraber, gayenin tersine sıhhati tehdit etmemeli, bulaşıcı hastalıklara zemin hazırlamamalıdır. Ne yazık ki bugün yüzme havuzlarının birçoğu ve plajlar insan sağlığını tehdit etmektedir. Kişinin bilerek kendi sıhhatine zarar vermesinin de büyük günahlardan olduğu malumumuzdur.(9) Bu durumda temizlik ve sporun hijyen ilk şartlarda yapılması doğrudur. Hamamlar bazı şartlarda bulaşıcı hastalıklar için zemin teşkil ettiğinden, temizliğin mümkün olduğu kadar hususi ev banyolarında yapılması gerekir. Hamamlarla ilgili olarak Gazali’nin “İhya”sına baktığımızda hadis ve siyer analizini görüyoruz. Gazali hamamlara temizlik gayesiyle girilebileceğini belirtmekle beraber mümkünse hususi banyolara girmenin ön plana alınmasını, hususi banyosu olanların bilhassa hamamlara gitmemesi gerektiğini vurgulamaktadır.(l0)

Dr. Kenan Dildar

Literatür,
1) Ural, Z.F: Koruyucu Hekimlik. AU. Vay. Ank, 19728:97.
2) Ege Tıp Fak. Derg Izmir’de Yüzme Havuzlarının Hijyenik Durumu, 1980, 8: 208.
3)Nazaran,N(ed): Sandomed. 18:3, 1987.
4)Murat, A:Klinik Dermatolojisi ve Venroloji. I.ü. Vay. İst. 1975 8: 256, 261.
5) Tat, A ve ark: Deri ve Zührevi Hastalıklar AU. Vay. Ank.1977 5: 397.
6)Onul, B: İnfeksiyon Hastalıkları, AU. matb. Ank. 5.baskı 5: 13.
7)Şahin, K: Homoseksüellerde Görülen cilt Hastalıkları, Uzmanlık Tezi. İst.986,s: 48.
8) Turan, A: Islamiyette Spor ve Önemi Diyanet yay. Ank. 985 5: 18.
9) İbn Hac er El-Heylemi: Islamda HelSiler ve Haramlar Kayıhan yay. İsL 1986, 1/647.
10) İmam Gazzali: İhyau Ulumkidin, Bedir yay. İst. 1975, 1/376.