Sızıntı Arşivi

Nisan 1990 · s. 137 · 2 dakikalık okuma

İlimde Yeni Gelişmeler

Sızıntı · Fen Ve Teknoloji Dünyasından

EN DAKİK SAATLER

(Atom Saati)

En hassas pendül salınımlı mekanik saatlerin hata nisbeti veya geri kalma yüzdesi on milyonda birdir. Yani bir sene içindeki geri kalma 3 saniye kadardır. Kuvars saatler ise bu dakikliğin 100 ile 1000 misli bir hassasiyetle çalışırlar. Bir sene içindeki hata payı saniyenin binde biri kadardır. Fakat seneler geçtikçe kuvarsın salınımı kendi (titreşimi) değişmektedir. Bu sebeple kuvarsın salınımı tekrar ayarlanmalıdır. Ayarlamalar için şimdiye kadar bilinen en hassas saatler atom saatleri kullanılır. Bir atom saati molekül rezonansı veya atom salınımıyla harekete geçirilir. Mesela bir sesiyum saatinde saniyede 9 milyar salınım yapılır. Tam tamına 9.192.631.770 salınımda 20 salınım artı veya eksi bir rakam. Bugünkü sesiyum saatleri o kadar hassas çalışırlar ki 2 milyon senede ancak bir saniye hata yaparlar.

(P.M/Sayı: 133)

ANAHTAR YERİNE PARMAKİZI

Ünlü bir Japon firması, araba sahiplerinin korkulu rüyâsı olan araba hırsızlığına son veren bir teknik geliştirdi. Bu, elektroteknikte alışılagelen silindir şeklindeki anahtar deliği yerine, çukurumsu bir yuvaya yerleştirilmiş ve dokunmatik tuşlara benzeyen kapı kolu vazifesini gören bir yüzeye sahiptir.

Arabaya binmek isteyen şoför, bu kapı kolundaki hassas tuşa işaret parmağıyla dokunmak zorundadır. Buraya bağlı olan elektronik cihaz, parmak ucundaki çizgilerini algılayarak, programlanmış olan parmak iziyle karşılaştırır. Eğer bu parmak izi araba sahibinin ise, kapı otomatik olarak açılır. Amma parmak izi bir yabancıya ait ise, kapı kat’iyyen açılmaz.

Araştırmacılar, bu tür arabaların piyasada tutacağını kesin gözüyle baktıklarını ve bununla da kalmayıp, motoru startlayan kontak anahtarını da bu tekniğe göre yapmaya başladıklarını açıkladılar. Yani parmak ucuyla kontak yeri dokunulmak suretiyle araba hareket edebilecek.

(P.M Sayı132)

OKUYAN GÖZLUK

Gallaudet Üniversitesi’nde Orin Cornette ve Robert Beadles tarafından icat edilen bir gözlük (autocuer) dudak okuyucularının birbirine benzeyen kelime ve heceleri ayırt edebilmelerine yardımcı olmak amacıyla yapılmıştır.

Gözlüğün çerçevesine yerleştirilmiş olan bir mikrofon, yaklaşık 3,5 metre uzaklıktaki sesleri almakta ve ses analiz eden sigara paketi büyüklüğündeki bir mini bilgisayara göndermektedir. Mini bilgisayar, bu sinyalleri gözlüğün camlarında bulunan iki küçük kare şeklindeki ışık yayan clodlara nakletmektedir. Bu clodlar konuşanın ağzının yanına yansıyan bir şekil meydana getirmektedir. Bu şekilde birbirine benzeyen heceleri birbirinden ayırt edebilmektedir.

P. M. Sayı: 112)