Sızıntı Arşivi

Ekim 1983 · s. 22 · 1 dakikalık okuma

Güneş

Muvaffak Ayvaz · Dr. Müh. · Astronomi

Ekim 1983 · s. 22 · 737×1064 px tarama

Ortalama 40 000 km. yükseklere fırlatılmaktadır. (Resimlerde Skylab tarafından çekilen fışkırmalar görülmektedir.)

Güneş ışıkküre (fotosfer), renkküre (kromosfer) ve taç (korona) şeklinde iç içe üç küreden ibarettir. Işıkküre güneş doğar veya batarken en ortada gördüğümüz kırmızı daire, renkküre ve taç da bunu içine alan dış tabakalardır. Bugün uydular ve feza gemileri sayesinde hergün enerjisinden faydalandığımız güneş hakkında bir hayli malûmata sahip bulunmaktayız. Skylab feza gemisinin astronotları, bu ana yıldızımızın kronoğrafla resmini çekip renklendirdiler. Güneşin atmosferi olan korona, eskiden ancak "tam güneş tutulması"nda görünürdü. Ama bu şekildeki fotoğraflarla, zannedilenin aksine koronanın inhomojen (eşit yapıda olmayan) ve kararsız bir tabiatta olduğu tesbit edildi. Ayrıca Skylab astronotları güneşin röntgenini de çektiler. Son resimde sıcak koronanın röntgen fotoğrafı görülüyor. Ortada görülen siyah yarık, dünyanın manyetik alanı tarafından tutulan ve güneş rüzgarını oluşturan tanecikler akımı fışkırmaktadır. Bu tutulma sonucu kutup ışığı oluşur ve güneş ısısı ve ışığıyla rahmet dalgaları halinde semamıza ulaşırlar. Güneş enerjisinden günü gününe faydalanmakla da kalmıyoruz. Yaktığımız kömür ve kullandığımız petrol de, çağlarca önceden depo edilmiş birer güneş enerjisi idi. Çünkü bunlar yerin derinliklerinde kalmış bitki ve hayvan kalıntılarından başka bir şey değildir. Evet, bunlar canlıyken, güneş ışınlarından, aldıkları enerjiyi sanki ihtiyacımız olduğunu bilerek bizim için depo ettiler! Bundan başka bugün, güneş enerjisinin depo edildiği pillerle işleyen, radyo, teyp, çakmak yapılmış hatta, evlerin ısıtılmasında bile büyük ölçüde istifade edilmiştir. Gelecekte de güneş enerjisini toplayan kollektör ve paneller, dünyanın petrol kaynaklarının azalması nispetinde artacaktır. (Zira bol güneşli bir ülke olan Türkiye bir senede 77 milyar ton petrole eşit güçte güneş enerjisi aldığı hesaplanmıştır.)

Bütün bunlar hersey üzerinde hakim Kudreti Sonsuzun, rahmetinin de sonsuz olduğunu göstermiyor mu?

Dr. Müh. Muvaffak Ayvaz