Kasım 1993 · s. 39 · 1 dakikalık okuma
Bukalemundan Renk Değiştiren Cama
İsmail Deniz · Ars.Gör. · Tabiat

“Bukalemun” kelimesi artık günlük hayatımızda yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Bazı insanların her şarta ve çevreye ayak uydurmaları ve buna göre sürekli düşünce ve tavır değiştirmeleri “bukalemun gibi” ifadesiyle izah edilir. Ne var insanların bu şekilde anılması, onların toplum içinde menfi bir etiket edinmesine sebep olur. Hâlbuki bukalemun, kendisine bahşedilen bu hususiyet sayesinde çevreye, havanın aydınlığına ve içinde bulunduğu atmosfere göre renk değiştirir ve böylece düşmanlarından korunmuş olur. Bukalemundaki renk değişikliği acaba nasıl gerçekleşmektedir? Bukalemunun derisindeki çeşitli renk maddeleri taşıyan pigment hücrelerinin büyüklüğü, sinir sisteminden gelen ikazlarla ya büzülerek veya genişleyerek ayarlanır. Bu şekilde bukalemunun vücudu kısmi olarak açık sarıdan, yeşil, gri ve koyu siyaha varan geniş renk spektrumuna bürünebilmektedir.
Bukalemunun bu hususiyetinden ilham alan bir Alman cam fabrikası yetkilileri, camlara da böyle kısım kısım renk verme işine koyuldular. Ancak bukalemunun renk zenginliğine henüz ulaşabilmiş değiller. Elektrokrom camlarda elektrikle sadece mavi renk elde edilebilmektedir. Bunun için çok ince tabakalar camın üzerine kaplanır. Kaplanmış özel camın üzerine pozitif veya negatif gerilim verildiğinde, mütemadiyen açıktan koyuya veya koyudan açığa doğru mavi renk oluşur.
Pratik olarak bu durum, arabaların dış camlarında kullanılabilir. Araba camı böylece kendiliğinden kararır ve tekrar açılır. Şimdiye kadar bu metotla özel elektrokrom cam üzerinde sadece mavi renk elde edilebilmiştir. Gelecekte bukalemunun sahip olduğu renk zenginliğini elde etmek belki mümkün olabilecektir...
Arş.Gör. İsmail DENİZ