Sızıntı Arşivi

Ocak 1995 · s. 22 · 1 dakikalık okuma

Aşırı Şişmanlığın Tedavisi

Mehmet Arslan · Tıp

oca95

Mehmet Arslan

Aşırı şişmanlığın tedavisinde uzun süreli perhiz çok iyi neticeler veren bir metoddur. Fakat, anî ölüm riski taşıması sebebiyle günümüzde pek uygulanmamaktadır.

Tabiatta, hayatlarının belli bir bölümünde beslenmeyi bir müddet için bırakan hayvanları inceleyen bir Fransız araştırma ekibi, bu meseleye çok değişik bir bakış açısı getiriyor.

İnsanlarda anî ölüm, uzun bir perhizle vücut ağırlığının doğrudan bir kayba uğraması neticesi değil, doku proteinlerinin aşırı kaybından meydana gelmektedir. İdeal bir zayıflama ise, protein stoklarına zarar vermeden sadece yağları kullanmakla sona ermelidir. Aşırı şişman kişiler zayıflamaya çalışırken, proteinlerini iktisatlı kullansalar dahi organizma tarafından proteinler enerji sağlamak için kısmen kullanılır. Sıvı halde alınan proteine dayalı düşük kalorili perhizler bile ölümcül neticeleri uzun sürede önleyemezler. Aslında, bu tip uzun süreli bir perhizde kalb proteinleri gibi bazı temel proteinlerin yavaş yavaş kaybolması engellenemez.

Peki, Maceilan penguenleri ölüm tehlikesiyle karşılaşmadan uzun süreli perhizlere nasıl tahammül edebiliyorlar? Bu hayvanlar belli bir süre geçince sevk-i İlâhiyle tekrar beslenmeye başlıyorlar. Bir “ikaz işareti”, bu penguenlere tekrar besin almaya başlamaları gerektiğini bildirir. Fakat bu işaret verilirken hiçbir zaman penguen tehlikeli zayıflama sınırına yaklaşmaz. Şişman insanlarda gözlenmeyen böyle bir ikaz işareti ile uyanan beslenme arzusu perhiz sonunda süratle artan protein kullanımına bağlıdır. Bu süreçte proteinlerin harcanmasındaki anî artış, yağların toplam kaybının önüne geçiyor ve bu ikazdan sonra hayvan kendisini tekrar beslemeye başladığında yağ stoğunun %20’sinin hâlâ mevcut olduğu görülüyor. Bundan insanlar için nasıl bir netice çıkarılabilir? Bazı aşırı şişman hastaların, diğerlerine nazaran uzun süreli bir perhize daha fazla dayanmalarının sebebi, bunların başlangıçta belli bir protein stoğuna sahip olmalarıdır. Eğer perhiz başlangıcında bu protein stoğu ve perhiz sırasında harcanan protein miktarı bilinirse, işte o zaman tehlike sınırına varmadan perhizi bırakmak mümkün olacaktır.