Güneş Sakinleşiyor mu?

GÜNEŞ SAKİNLEŞİYOR MU?

Güneş’in gelecekteki aktif dönemleri, geçmiştekilere oranla daha az şiddette mi olacak? Yale Üniversitesi’yle Nasa’daki uzay bilimcilerin tahminleri bu yönde. Gelecek on yıl için öngörülen Güneş’in aktivitesindeki bu sakinleşme, yüzeydeki leke sayısının ve malzeme püskürtme şiddetinin de azalmasına yol açacak.

Bu durumun Dünya üzerinde ne gibi etkileri olacak? Daha az kuzey ışımaları, daha az tanecik bombardımanı, daha az radyo enterferansı ve belki de yeryüzü ortalama sıcaklığında düşme. Birçok kez sözü edilen bu sonuncu etki, Güneş’in aktivitesindeki değişikliklere rağmen hiçbir zaman tespit edilemedi.

Dört yüz yıl önce, Güneş’in aktivitesindeki önemli bir düşüşün, Avrupa’da açlık ve yokluğa yol açan çok sert kışların art arda gelmesiyle çakıştığı biliniyor. Fakat araştırmacılar yine de temkinli konuşmak gerektiğine inanıyorlar.

(Science&Vie, Ağustos 1997)

KUZEY YEŞİLLENİYOR

NASA’ya göre, Dünya’nın kuzey bölgelerindeki bitkilerin fotosentezi, on yıl zarfında (1981’den 1991’e kadar) yaklaşık %10 oranında artmış bulunuyor. Bu fenomen, bitkilerin büyüme periyodunu on iki gün kadar uzatan erken ilkbaharlardan dolayı ortaya çıkıyor.

Söz konusu bölgeler 45. enlemin kuzeyinde yer almakta olup, Orta Avrupa ve Rusya’nın güneyinden geçen bir eksen ile, Alaska’dan BüyükGöller’e, oradan da Lahrador’a doğru uzanan bir diğer eksen boyunca sıralanmaktadır. İskandinavya’nın, Çin’in ve Sibirya’nın kuzey bölgeleri de aynı şekilde, daha fazla yeşillenmektedir.

Boston Üniversitesi’nden Ranga Myneni bu gelişmeyi, sera etkisinden kaynaklanan sıcaklık artışına bağlamaktadır. Bu ısınma, yıllık kar örtüsünün azalmasına ve dolayısıyla bitki örtüsü yüzeyinin genişlemesine yol açmaktadır.

Kanadalı ve Rus buğday üreticileri, yüksek verimliliğin sağlanacağı yılları şimdiden görmektedirler.

(Science&Vie, Ağustos 1997)